Jaar van de Biodiversiteit

eik_uitsnedeNa het Darwinjaar staat ook dit jaar al wat leeft, groeit en bloeit in de schijnwerpers: de Verenigde Naties hebben 2010 uitgeroepen tot het Jaar van de Biodiversiteit. De campagne begint·op 28 januari.·

Misschien is de modernisering een survival of the fittest. Maar de menselijke heerschappij heeft uiteraard ook schaduwzijden: de verscheidenheid aan planten- en dierensoorten is overal in de wereld in een recordtempo verschraald.


Oorzaken

En dat voorspelt uiteindelijk weinig goeds voor de mens en voor moeder Aarde. Volgens een schatting van de VN vernietigen we met onze huidige leefstijl momenteel minstens 1000 maal sneller de oorspronkelijke ecosystemen dan bij een natuurlijk regeneratieproces. De oorzaken zijn talrijk: van het platbranden van de regenwouden, de opwarming van de aarde tot de industriële landbouw en oorlogsvoering.


Biodiversiteitsverdrag

Reden voor de VN om 2010 uit te roepen tot het Jaar van de Biodiversiteit. Tijdens de milieutop in 1992 in Rio de Janeiro tekenden de EU en 186 landen al een Verdrag inzake Biologische Diversiteit. Doel is om de voortschrijdende afname van de biodiversiteit volledig een halt toe te roepen.
Op 28 januari gaat de campagne officieel van start. Op die dag wordt in Nederland ook het Centrum van Biodiversiteit geopend.

Op de website van de Convention on Biological Diversity zijn de intentieverklaring van het Jaar van de Biodiversiteit te vinden en alle bijbehorende activiteiten.
In Nederland is de Coalitie Biodiversiteit verantwoordelijk voor de invulling van het campagneprogramma.


Culinair erfgoed

Overigens verdwijnen er niet alleen wilde planten, dieren en organismen, ook veel inheemse landbouwgewassen zijn de klos. Hoogleraar moleculaire plantenfysiologie Sjef Smeekens stelt dat de afgelopen honderd jaar driekwart van de genetische variatie van voedselgewassen verloren is gegaan. Tachtig procent van de tarwe- en bonenvariëteiten is de afgelopen eeuw verdwenen.

Niemand kent deze soorten meer. Hetzelfde geldt voor talloze fruitsoorten, (pluim)vee-rassen en vergeten groenten. Maar ook die ontwikkeling heeft een tegenreactie in gang gezet: in Europa zet de lobbybeweging Slow Food zich al vanaf 1989 in voor het beschermen en/of in ere herstellen van ‘culinair erfgoed’. En in Amerika is onder andere voedseljournalist Michael Pollan een warm pleitbezorger van een kleinschalige, gevarieerde voedselproductie


Meer weten

Nederlandse biodiversiteitsportal NLBIF
Informatie en projectenpagina Biodiversiteit van het ministerie van VROM
Centrale informatiepagina biodiversiteit
Interactieve site over biodiversiteit voor kinderen
Wetenschappelijke informatie over biodiversiteit op Green Facts (deels in Engels).